Een analyse van de economische ruimtevraag in Gent 2030-2050

Een analyse van de economische ruimtevraag in Gent 2030-2050

In opdracht van Stad Gent bracht IDEA Consult de ruimtevraag met tijdshorizon 2030-2050 in kaart voor zes verschillende economische sectoren: industrie en logistiek, kantoren, grootschalige detailhandel, leisure, kennisbedrijvigheid en landbouw. Voor elk van deze sectoren werd zowel de vraag- als aanbodzijde geanalyseerd om inzicht te krijgen in hoeveel en welk type ruimte de stad de komende jaren moet reserveren.

Gent heeft behoefte aan bijkomende ruimte voor economie

De stad Gent heeft vandaag een betekenisvol aandeel in de Vlaamse economie. De Gentse tewerkstellingsgroei lag het voorbije decennium hoger dan in de rest van Vlaanderen. We verwachten dat deze trend zich het komende decennium zal aanhouden. De Gentse magneetfunctie is in het bijzonder voelbaar in de kennisintensieve dienstverlening en productie. De ruimtebehoefte verschilt echter voor elke van de zes onderzochte sectoren. Zo lijkt zonder beleidsinterventie de ruimte voor landbouw de komende jaren verder te zullen verminderen. Het antwoord op de ruimtevraag voor landbouw is een pleidooi voor een maximaal behoud van de bestaande ruimte. Voor kantoren en ruimte voor de kennisbedrijvigheid is er op middellange en lange termijn nood aan bijkomend aanbod in Gent. Ondanks de opkomst van e-commerce zijn ook de groeiverwachtingen in de grootschalige detailhandel positief. Ook voor industrie, maakeconomie en logistiek zien we de komende jaren een ruimtebehoefte in Gent.

Een uitdagende opdracht

Toekomstige ontwikkelingen laten zich niet eenvoudig voorspellen. De analyse van de economische vooruitzichten en inschatting van de daaruit volgende ruimtebehoeften steunt op de combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve data waaronder consultatierondes met experten en vertegenwoordigers uit het veld.  Ruimtebehoefteramingen worden vandaag ook sterk bemoeilijkt door de onzekerheden over de langetermijnimpact van COVID-19. We werkten hiervoor verschillende scenario’s uit die toelaten om de effecten in beeld te brengen van meer thuiswerk, de andere-halve-metereconomie, een vertraagde groei of een eventueel stokkende vastgoedmarkt.

Verweving en verdichting als mogelijke beleidsinitiatieven

Stad Gent kan met deze resultaten aan de slag om aangepaste beleidsinitiatieven te ontwikkelen. Bijvoorbeeld de doorontwikkeling van instrumenten die inzetten op het intensifiëren van het ruimtegebruik op bestaande terreinen en werklocaties, en de verweving van economische functies in het woonweefsel stimuleren. Het verweven van economische activiteiten in het woonweefsel heeft verschillende voordelen zoals de nabijheid van jobs voor laaggeschoolden, de beperking van woon-werkafstanden en het creëren van een dynamisch stedelijke omgeving. 

Voor het inschatten van de verweefbaarheid van economische activiteiten in het gemengd woonweefsel, hebben we gebruik gemaakt van een nieuwe methodiek die door de STEC-groep (NL) eerder werd toegepast in Amsterdam. De mate van verweefbaarheid wordt volgens de STEC-groep bepaald door drie dimensies: het milieu- en hinderprofiel, de ruimtelijke inpasbaarheid van de economische activiteit en het mobiliteitsprofiel. We leerden uit de toepassing van deze ‘verweefindicator’ dat een deel van de bedrijven die vandaag op de Oost-Vlaamse bedrijventerreinen is gesitueerd theoretisch verweefbaar is. Het effectief verplaatsen van bedrijfsactiviteiten blijft vanzelfsprekend een uitdaging en vereist dat er elders ruimte voorhanden is. Het betreft voor alle duidelijkheid een loutere verschuiving van ruimte en het resulteert niet in ruimtewinst. Verdichting en inspanningen op het vlak van ruimte-efficiëntie daarentegen resulteren wel in reële ruimtewinst.

Monitoringstool om de ruimtevraag op te volgen

Een doorgedreven monitoring moet helpen om de bestaande ruimte optimaal te benutten en voldoende aanbod te creëren op het moment dat er een tekort dreigt. Vanuit IDEA consult werd daarom een bruikbaar en aanpasbaar monitoringsinstrument ontwikkeld dat inzicht geeft in de ruimtevraag binnen de zes sectoren en de evoluties hierin. De stadsdiensten krijgen hiermee de nodige handvaten aangereikt om de jaarlijkse ruimtevraag zelf op te volgen.

arrow team members
foto Bart Van Herck
Bart Van Herck
Senior Expert Regionale & Stedelijke Ontwikkeling / Gedelegeerd Bestuurder

IDEA Consult respecteert de privacy van uw gegevens.
Waarom cookies? Ze worden gebruikt om de website en uw browserervaring te verbeteren. 
Klik op "Ik heb het begrepen" om cookies te accepteren of klik op meer informatie.

Ik heb het begrepen